De afgelopen maanden schijnt de zon vrijwel onafgebroken en met de deur open stroomt het heerlijke zomergevoel alsmaar naar binnen. Sommige nieuwsgierige vliegen, die naar de andere kant van de kamer vliegen, hebben pech en zitten daar vast tegen de ruit. Ik zal ze wel weer buiten zetten, maar soms ben ik te laat. Helemaal vermoeid zit zo’n vliegje dan op de vensterbank uit te rusten.
En daar zit de Schorsmarpissa op te wachten, de grootste springspin in Nederland. En een heel aandoenlijk beestje. Ga er maar eens voor zitten en verlies jezelf in die mooie grote ogen, hoe hij zijn kop kantelt wanneer je je hand voor hem beweegt. Hij volgt je hand letterlijk. Het voelt bijna alsof je contact maakt met een klein, onbekend wezentje dat jouw aanwezigheid bewust registreert – niet bang, maar voorzichtig, nieuwsgierig zelfs. Alsof hij je observeert en bedenkt of je een gevaar bent of gewoon een huisgenoot. Hij kan uitzonderlijk goed zien. Ze hebben acht ogen, waarvan vier duidelijk zichtbaar en twee heel groot zijn. Dit geeft ze een bijna stereoscopisch zicht om de hele wereld én die verzwakte vlieg op de vensterbank goed in de gaten te kunnen houden.
De perfecte sprong
Hij loert dus op dat vliegje dat nietsvermoedend en hulpeloos op de vensterbank rondscharrelt. En dan komt hij langzaam dichterbij, zijn lichaam laag bij de grond. Hij lijkt wel een miniatuur kat. Dan, in een fractie van een seconde, spant hij zijn poten en lanceert zichzelf met zijn snelle sprong – raak! De vlieg had ook helemaal geen kans om te ontsnappen.
De veiligheidslijn
Vlak voor zijn sprong bevestigt de springspin nog een zijden draad aan het oppervlak. Een extra zekerheid: als de sprong mislukt, dan zal hij niet vallen, maar kan zichzelf weer omhoog hijsen. Dit slimme gebruik van spinrag laat zien hoe instinct en overleving perfect in harmonie werken. Daarnaast is hij ook nog eens gevoelig voor trillingen, waardoor hij subtiel kan registreren wat er om hem heen gebeurt.
Verschillende soorten
Ik ben gebiologeerd door dit springspinnetje. Een mannetje Schorsmarpissa is ongeveer 8 mm en het vrouwtje 10 mm groot. En zij heeft ook nog eens een prachtige oranje snor onder haar grote ogen.
Naast deze nieuwsgierige Schorsmarpissa heb ik nog enkele andere soorten in en om het huis gevonden, zoals de Huisspringspin; die wordt maar 4-5 mm. De Harige springspin is net zo groot. De Huiszebraspin wordt ietsje groter, zo’n 5-7 mm. En ten slotte meet de Gewone en Gehaakte blinker ongeveer 3,5-6 mm.
Tips
Springspinnen zijn nieuwsgierig maar voorzichtig, dus een zachte en geduldige benadering helpt om ze van dichtbij te observeren. Hier zijn een paar handige tips:
– Beweeg langzaam en voorspelbaar Springspinnen zijn scherp op beweging, dus snelle, abrupte gebaren kunnen ze laten schrikken. Probeer je hand langzaam te bewegen als ze in de buurt zijn en kijk hoe ze reageren.
– Kies de juiste plekken Deze spinnen houden van boomschors, vensterbanken, muren en zonnige plekken. Als je ze wilt vinden, zoek dan op warme dagen naar kleine schaduwrijke hoekjes of zonnige oppervlakken.
– Laat ze zelf dichterbij komen Als je rustig blijft zitten, durven sommige springspinnen dichterbij te komen en zelfs op je hand of arm te springen. Ze lijken soms te ‘onderzoeken’ of je een gevaar vormt.
– Observeer hun blik Hun grote ogen maken ze uniek—soms kun je zien hoe ze hun kop bewegen om jou beter te bekijken.
– Respecteer hun ruimte Raak ze niet aan en probeer ze niet op te pakken. Ze voelen zich het veiligst als ze de controle houden en vrij kunnen bewegen.
– Gebruik een camera of vergrootglas Wil je hun prachtige details goed zien? Een macrocamera of een vergrootglas helpt om hun complexe ogen en lichaamstructuur in beeld te brengen. Ikzelf gebruik steeds vaker een klein opzet/macro-lensje met een klemsysteem op mijn smartphone. Daarmee kun je heel wendbaar een spinnetje of klein insect benaderen en mooie foto’s maken.
Laat me weten wat jij ontdekt in en om het huis en mail dat naar henk@wilmkebreek.nl
